Gelukkig kon je zelf een beetje programmeren en heb je een redelijk fancy design uit je mouw geprogrammeerd. Die snelcursus SEO die je hebt gevolgd werpt z’n vruchten direct je website op. Een kennis van je schrijft en fotografeert prijzen en onderscheidingen bij elkaar, dus ook goede content was geen probleem. Kortom: je (denkt dat je) beschikt over een redelijke website. Eén probleem. Er gebeurt niets. De telefoon gaat niet, er komen geen aanvragen binnen en je sales@jewebsite.nl blijft ook al weken leeg. Hoe kan dat?

Grote kans dat je zult moeten werken aan de usability van je website. De meest briljant ogende websites zijn nergens zonder dit essentiële ingrediënt. Usability. Gebruiksvriendelijkheid. Een breed begrip, waar het nodige aantal boeken aan is gewijd. Daarom focus ik mij in dit blog op een belangrijke kern van dit begrip. Op het oog van de bezoeker. Wat zie je? Door deze vraag te beantwoorden vind je de sleutel tot een succesvolle website.

Haastige gokkers

Voor dit blog en vooral voor jouw gemak geven we dit usability-beestje een naam. En omdat we geen Amsterdams gordelbureau zijn, maar een Rotterdams internetbureau: ‘oogsturing’. De kunst van het oogsturen is een vorm van positieve manipulatie. Door het gebruik van vorm, kleur, positie, contrast en beweging stuur je het oog van de bezoeker daar waar je wilt dat de bezoeker kijkt. Zo vindt de bezoeker wat hij zoekt. En jij hebt de bezoeker getoond wat je aanbiedt. Win-win, om in grachtengordeltermen te spreken.

Hoe werkt dat oog dan? Hoe wordt er op internet gezocht? Dat zul je eerst moeten begrijpen. Pas dan weet je hoe je het oog kunt sturen. En waar je het naar toe moet leiden. 2 belangrijke feiten.

Bezoekers hebben haast

Mensen op het internet lezen en klikken heen en weer alsof ze de trein moeten halen. Ze nemen de tijd niet om die lap tekst door te lezen. Of om uit te zoeken wat er gebeurt als ze op die button klikken. Er wordt enorm veel tijd gespendeerd op internet, maar internet is er nog altijd vooral om tijd te besparen. Op nieuwsartikelen en sommige blogs na, leest de bezoeker hier en daar een regel en klikt op de eerste button die interessant genoeg lijkt. Met een goede website krijg je hooguit 2 a 3 minuten de kans om te bieden wat er wordt gezocht. 

In zo min mogelijk tijd en klikken op je doel af. Pas je website daar op aan. Bied je informatie over festivaldata? Plaats dan (zeker op de homepage) geen lappen tekst over eet- en drinktentjes en de meest efficiënte route van je tent naar het toilet. Bied de gezochte informatie en doe dat kort, bondig én duidelijk.

De bodemlijn van dit verhaal? Oogsturing. Zorg dat de essentiële elementen op je website direct in het oog springen. Door de juiste kleuren te gebruiken bijvoorbeeld. Is de hoofdkleur binnen je huisstijl geel? Geef de meest essentiële buttons dan een andere kleur. Ook verschil in grootte en stijl is een effectieve manier van oogsturing. De belangrijkste kop bijvoorbeeld, is het grootst. Alles wat daaraan gerelateerd is, kleiner en in dezelfde stijl als de kop. Zo ziet de lezer direct waar te beginnen en waar verder te gaan. Is alles ongeveer even groot, dan wordt zoeken lastig. De bezoeker bepaalt vaak direct al dat dit te veel tijd in beslag gaat nemen en verlaat je website.

Haastig zoeken is logisch zoeken. Maak daarom gebruik van de heersende conventies. Een afbeelding van een winkelwagentje heeft voor iedereen dezelfde betekenis. Een heel klein en schuin lettertype staat voor iedereen te boek als onderschrift. Wil de bezoeker afrekenen? Dan zal hij direct rechts bovenaan zoeken, omdat dit in 9 van de 10 gevallen op die positie staat. Bezoekers weten niet beter, het zit in hun systeem.

En daar gaan we weer: ‘’meten is weten’’. Het uitvoeren van een usability-test is dan een aanrader. Natuurlijk kan je ook zelf een eenvoudige doch effectieve test doen. Vraag een aantal mensen drie seconden naar je homepage te kijken en daarna 3 elementen te noemen die ze hebben onthouden. Zijn dat de juiste elementen? Zo niet, gebruik dan vorm, kleur, positie, contrast en/of beweging om daar verandering in te brengen.

Bezoekers gokken

Lees jij altijd de bijsluiter voor je die paracetamol-achtige pil wegspoelt? Ooit de gebruikersaanwijzing van de nieuwe televisie gelezen voor je die aanzette? Heb je die überhaupt nog? Bezoekers van een website rommelen ook maar wat aan. Als een knop ongeveer lijkt te verwijzen naar wat de bezoeker zoekt, dan wordt daar op geklikt. Ook als die niet precies omschrijft op wat voor pagina je dan terecht komt. Staan er veel buttons op één pagina? De bezoeker zal dan snel één van de bovenste buttons kiezen. 

Onoverzichtelijkheid leidt tot gokken. En bezoekers gokken graag. Het risico is namelijk extreem klein. Immers, de ‘backknop’ weet iedereen te vinden en is bij een verkeerde gok slechts één seconde verwijderd van je muisaanwijzer. Dat wil niet zeggen dat je van je website een casino moet maken. Dat gokken leidt onvermijdelijk tot ergernis en frustratie. De bezoeker gaat het liefst in één klik op z’n doel af. En onthoud: je bent nooit de enige aanbieder. Het googlen van een andere website is net zo gemakkelijk als het vinden van die ‘backknop’.

Onduidelijkheid en met name elementen die teveel op elkaar lijken, nodigen uit tot gokken. Gebruik dus niet teveel buttons en linkjes en gebruik een duidelijke omschrijving. Geen eigen verzinsels als alternatief voor de gangbare term. Gebruik ‘aanbiedingen’ in plaats van ‘kleine prijsjes’. Laat buttons en linkjes niet teveel op elkaar lijken. Onderscheidende termen scheppen duidelijkheid. Maak de bezoeker duidelijk dat hij kan ‘zoeken’ en daarbij ‘filteropties’ kan gebruiken. In plaats van ‘zoeken’ en ‘verfijnd zoeken’.

Ok, een voorbeeld

Laten we eens kijken naar de webshop www.rounded.nl. De eerste indruk is: 'netjes en gestructureerd'. Ziet er best professioneel uit en heeft zich gehouden aan de meeste heilige usability-huisjes. Echter, op het gebied van oogsturing valt er nog veel te halen. Zo verdwaal je gemakkelijk in de zoekfuncties en vind je vaak vooral wat je niét zoekt. De boom aan de linkerkant maakt het zoeken erg onoverzichtelijk. Bij het uitklappen van die boom is de website ineens drie keer zo lang en begint de zoektocht door tig verschillende producttypes in extra klein lettertype.

Alleen het logo van Rounded en de logo’s van 9 merken springen direct in het oog. Is dit ook het eerste en belangrijkste dat de bezoeker zoekt? Nee. Wat biedt de website eigenlijk aan? De lichtgrijze en ietwat verzonken ondertitel bij het logo spreekt over ‘onderdelen’. Onderdelen voor wat? Het logo, de naam, noch één van de afbeeldingen op de website maken dat duidelijk. 

De zoektocht gaat verder. De bezoeker richt zich vrijwel direct op de logo’s van de verschillende merken. Alleen dankzij de negen logo’s op de voorpagina kan de bezoeker een verband ontwaren: het gaat waarschijnlijk om mobiele telefoons. En dan onderdelen daarvan, als je de slogan mag geloven.

Natuurlijk klik je op één van de logo’s. Linksboven bijvoorbeeld. Apple. Direct verschijnen 5 verschillende type telefoons. Kun je die bestellen? Nee. Naast die telefoons staat een aantal soorten onderdelen. Max. lettergrootte 9. Die kun je wél bestellen. 

We klikken links in de navigatiebar op ‘mobiele telefoons’ en vervolgens op ‘Nokia’. Nergens is dan nog te vinden dat je ook onderdelen voor ‘muziekspelers’ en ‘netbooks’ kunt bestellen. Pas na 5 volledige omwentelingen van je scrollwieltje ben je voorbij alle types Nokia-telefoons. Heb je toch iets kunnen vinden en wil je afrekenen? Klik je dan op ‘kassa’ of ‘winkelwagen’?

Kom een konijn proeven bij ons in het lab

Je kunt de proef op de som nemen met je eigen website. Door een usability test te doen in een laboratorium. Een aantal proefkonijnen die fungeren als bezoekers van je website gaan achter een monitor zitten. Daar surfen ze naar jouw website om een aantal door jouw gegeven opdrachten uit te voeren. Een wereld gaat voor je open: handelingen die je moelijk leken worden in een vloek en een zuch uitgevoerd, en de eenvoudigste taken blijken geweldige obstakels. Na afloop krijg je een briefing en wordt alles samengevat in een rapport met verbeterpunten. Dit levert je het antwoord op de vraag ‘wat zie je?’ en dus de kennis om je website te optimaliseren op het gebied van oogsturing.

Wil je jouw eigen website door het oog van de bezoeker zien? Wil je echt huidkruipen? Dat kan. Maak een afspraak en ga met ons mee naar het lab. Wij regelen de proefkonijnen. Dan gaan we samen een ochtend testen en analyseren met een hapje, een drankje en een testrapport.